WYSZYWANIE
 

Jest to metoda naszywania koralików bezpośrednio na skórę lub materiał. Dawniej jako nici używano ścięgna (niektórzy robią to nadal). Dzięki użyciu ścięgien cała praca stawała się twarda, mocna i solidnie wykonana. Dziś do naszywania koralików używa się nici krawieckich (najlepiej stylonowych) przez co całość jest nieco luźniejsza, ale i tak odznacza się niezłą jakością.

Ozdabiając ubranie, koraliki przyszywa się zwykle do jakiegoś podłoża, a dopiero potem do skóry. Naszywając je bezpośrednio na skórę należy pamiętać, że przy szyciu tworzy się w niej pełno dziurek, przez co staje się ona słabsza i może się w tym miejscu rozerwać.

 

 

PRZY NASZYWANIU KORALIKÓW STOSUJE SIĘ DWIE METODY

1. Ścieg nakładany (overlaid stitch lub spot stitch).
Dawniej bardzo szeroko rozpowszechniony i stosowany prawie przez wszystkich Indian. Tym ściegiem można wykonać wszelkie wzory, zarówno roślinne o zaokrąglonych konturach, typowe dla Indian Leśnych, jak i wzory geometryczne - ulubione przez Indian Równin.

Oto przykłady sposobów naszywania:

lub

lub

sposób z użyciem dwóch igieł

Przy naszywaniu koralików lepiej jest przed rozpoczęciem pracy narysować na materiale wzór, według którego kładzie się nitki z nawleczonymi koralikami. Nitkę przyszywa się do materiału co 3 lub 4 koraliki, rzadziej 2 (głównie tam, gdzie we wzorze są zakręty). Najpierw wyszywa się wzór, a potem uzupełnia się tło.

2. Ścieg leniwy (lazy stitch) zwany ściegiem leniwej squaw.
W tej metodzie rządki koralików przyszywa się do materiału równolegle.

Tutaj wzór na materiale rysuje się rzadko, ale dobrze jest choćby narysować sobie równoległe linie, według których równiej się wyszywa. Rzadko spotykamy sposób naszywania przy użyciu trzech igieł. Datowany na okres 1830-1850.

Gdy skóra jest dość gruba, koraliki można przyszyć tak, aby na odwrocie nie było widać nici. Sposób takiego przyszywania pokazuje poniższy rysunek.

Rozetki

Do wykonania okrągłych rozetek potrzebne są dwie igły i podkład, na którym naszywa się koraliki. Nigdy nie naszywa się bezpośrednio na skórze, gdyż duża ilość dziurek powstałych po igłach, osłabia ją i powoduje rozciąganie, a więc zniekształcenie całej rozetki. Skórę można później doszyć lub dokleić od spodu. Tutaj można wykorzystać koraliki różnej grubości (nie wielkości!) po to, aby odpowiednio dopasować wielkość naszywanych kółek.

Głównym problemem przy wyszywaniu rozetek jest jej wyginanie się i marszczenie w trakcie wykonywanej pracy. Dla osób wprawnych nie ma to większego znaczenia. Osoby początkujące powinny w takim wypadku posłużyć się tamborkiem.

1. Narysować wzór na materiale i ustalić dokładnie środek. Rysunek musi być wyraźny i kompletny, gdyż koraliki naszywa się bezpośrednio na nim.

2. Przyszyć jeden koralik w miejscu, gdzie wypada środek.

3. Przeciągnąć obie igły blisko koralika w środku. Na jedną z nich nawlec tyle koralików, aby swobodnie otoczyć nimi środkowy koralik (5-10 koralików).

4. Drugą igłą przyszyć koraliki do materiału. Mniej więcej co dwa koraliki.

5. Igłę z przyszytymi koralikami przeciągnąć przez pierwszy koralik dopiero co ukończonego kółka, zamykając je w ten sposób. Nitkę przyszyć do materiału w takim miejscu, aby można było rozpocząć nowe kółko.

6. Teraz należy tylko nawlekać koraliki do następnych kółek i wypełniać nimi wzór.

7. Drugą igłą przyszywać do materiału całe kółka, teraz już co 3 lub 4 koraliki. Dość mocno ściągnąć.

W rozetce bardzo ważną rzeczą jest jej właściwe ściągnięcie. Przy przyszywaniu kółek, każde następne powinno być przyszyte w swobodnej odległości od poprzedniego. Zbyt bliskie przyszycie spowoduje skrzywienie wzoru. Każde kółko powinno się swobodnie stykać z poprzednim.

Odmianą tego stylu jest wyznaczenie "środka" na brzegu całej rozetki, a następnie wypełnianie jej koncentrycznymi rządkami. Metoda ta świetnie nadaje się do wyszywania owalnych, nieregularnych powierzchni, np. klamra do paska czy spinka do włosów. "Środkowy" koralik przyszywa się wtedy na najwęższym brzegu.